Autor: Redakcija LOGISTIKA
www.logistika.ba
Italijanski sektor drumskog transporta nalazi se pred ozbiljnom krizom nakon što je transportna asocijacija UNATRAS potvrdila održavanje nacionalnog štrajka prevoznika u periodu od 25. do 29. maja 2026. godine.
Ukoliko ne dođe do hitne reakcije italijanske vlade, višednevna obustava rada mogla bi izazvati značajne poremećaje u lancima snabdijevanja, distribuciji robe i funkcionisanju industrije širom Italije.
Tri ključna zahtjeva prevoznika
Predstavnici transportnog sektora od vlasti zahtijevaju:
Privremeno oslobađanje od određenih doprinosa i osiguranja
Prevoznici ističu da rast operativnih troškova ozbiljno ugrožava likvidnost kompanija te traže privremeno rasterećenje finansijskih obaveza.
Ubrzavanje poreskih procedura
UNATRAS traži skraćenje roka za odobravanje poreskih olakšica sa sadašnjih 60 na maksimalno 10 dana, kako bi kompanije brže dolazile do sredstava potrebnih za poslovanje.
Podršku investicijama u bezbjednost i ekologiju
Sektor zahtijeva posebne programe podrške kompanijama koje ulažu u bezbjednost saobraćaja, modernizaciju voznog parka i zaštitu životne sredine.
Rast cijene goriva kao glavni uzrok krize
Direktan povod za štrajk predstavlja snažan rast cijena dizel goriva. Transportne kompanije upozoravaju da značajan broj prevoznika trenutno posluje sa minimalnom profitnom maržom ili čak sa gubicima.
Prema navodima italijanskih udruženja, dodatni problem predstavljaju geopolitičke tenzije na Bliskom istoku koje utiču na energetska tržišta i cijene goriva.
Zbog toga su transportne organizacije od vlade zatražile poseban model poreskih olakšica koji bi omogućio povrat neplaćenih akciza na komercijalni dizel za period od marta do maja 2026. godine.
Posljedice po italijansku privredu
Ukoliko dođe do pune realizacije štrajka, prvi efekti mogli bi biti vidljivi već nakon nekoliko dana.
Najugroženiji sektori bili bi:
- trgovinski lanci,
- prehrambena industrija,
- farmaceutski sektor,
- automobilska industrija,
- elektronska industrija,
- logistički centri i distributivni sistemi.
Poseban problem predstavljaju „just-in-time“ lanci snabdijevanja koji raspolažu minimalnim zalihama i zavise od svakodnevnih isporuka.
Stručnjaci upozoravaju da bi višednevni zastoj mogao dovesti do:
- kašnjenja isporuka,
- nestašica pojedinih proizvoda,
- povećanja cijena,
- poremećaja proizvodnje,
- dodatnih logističkih troškova.
Poruka i za Bosnu i Hercegovinu
Problemi sa kojima se suočavaju italijanski prevoznici veoma su slični izazovima koje već godinama ističu transportne kompanije u Bosni i Hercegovini i regionu.
Rast troškova goriva, putarina, administrativnih opterećenja i nedostatak sistemskih mjera podrške postaju zajednički problem evropskog transportnog sektora.
KONZORCIJUM LOGISTIKA BOSNE I HERCEGOVINE više puta je ukazivao na potrebu:
- povrata dijela trošarina po evropskim modelima,
- smanjenja parafiskalnih opterećenja,
- digitalizacije procedura,
- ubrzanja graničnih procesa,
- razvoja intermodalnog transporta,
- rasterećenja logističkog sektora.
Italijanski slučaj pokazuje da transport više nije samo pitanje prevoza robe, već strateško pitanje funkcionisanja privrede i nacionalne konkurentnosti.
Logistika kao stub ekonomije
Savremeni lanci snabdijevanja zavise od stabilnog i održivog transportnog sistema. Svaki ozbiljniji poremećaj u sektoru drumskog transporta vrlo brzo se prenosi na proizvodnju, trgovinu i krajnje potrošače.
Zbog toga će naredni dani u Italiji biti pažljivo praćeni širom Evrope, jer bi ishod pregovora između vlade i transportnog sektora mogao predstavljati važan signal za buduće politike podrške prevoznicima u cijeloj Evropskoj uniji.
Redakcija LOGISTIKA
www.logistika.ba
