Najveća kontejnerska luka u Ujedinjenom Kraljevstvu, Port of Felixstowe, nastavlja ubrzanu digitalnu transformaciju i automatizaciju lučkih operacija. Luka je potvrdila treću narudžbu autonomnih električnih terminalskih kamiona kineske kompanije Shanghai Westwell Technology, čime će ukupan broj autonomnih vozila dostići 100 jedinica.
Riječ je o jednom od najznačajnijih evropskih projekata autonomne logistike, jer vozila ne rade u izolovanom prostoru već u mješovitom saobraćaju, zajedno sa klasičnim terminalskim vozilima, lučkom mehanizacijom i operaterima. Upravo zbog toga projekat predstavlja referentni model za buduću automatizaciju evropskih kontejnerskih terminala.
Port of Felixstowe
Ključne karakteristike projekta
Autonomni Q-Truck kamioni koriste električni pogon i obavljaju transport kontejnera između obalnih dizalica, skladišnih zona i ostalih terminalskih lokacija.
Nova generacija vozila biće opremljena:
- LiDAR senzorima sa 128 laserskih linija,
- naprednim sistemima kamera i percepcije okruženja,
- sistemima umjetne inteligencije za autonomno upravljanje,
- povezivanjem putem privatne 5G mreže koja omogućava komunikaciju između vozila, upravljačkog centra i terminalske infrastrukture u realnom vremenu.
Posebnu pažnju privlači sistem automatske zamjene baterija, kojim se prazna baterija zamjenjuje potpuno napunjenom za svega 5–6 minuta, čime se gotovo eliminiše vrijeme zastoja vozila.
Doprinos dekarbonizaciji
Od aprila 2023. godine luka Felixstowe koristi isključivo električnu energiju iz certificiranih obnovljivih izvora. Autonomni električni kamioni predstavljaju dio šire strategije kompanije Hutchison Ports da do 2035. godine ostvari neto nultu emisiju (Net Zero) za Scope 1 i Scope 2 emisije.
Pored autonomnih kamiona, strategija uključuje:
- elektrifikaciju terminalske mehanizacije,
- modernizaciju portalnih dizalica,
- digitalno upravljanje terminalom,
- optimizaciju energetskih tokova.
Šta ovo znači za logistiku?
Iako se autonomna vozila koriste unutar lučkog terminala, njihov efekat se direktno prenosi na čitav lanac snabdijevanja.
Prednosti uključuju:
- povećanje produktivnosti pretovara kontejnera,
- kraće vrijeme boravka brodova u luci,
- brži izlazak kontejnera prema željeznici i drumskom transportu,
- veću sigurnost rada,
- smanjenje operativnih troškova,
- manju emisiju CO₂.
Stručni komentar
Razvoj autonomnih terminalskih vozila predstavlja novu fazu digitalizacije logistike. Nakon uvođenja sistema kao što su e-CMR, eFTI, NCTS i ICS2, automatizacija fizičkog transporta postaje logičan nastavak transformacije međunarodnih logističkih lanaca.
Za zemlje Zapadnog Balkana ovo je važan pokazatelj smjera razvoja evropske logistike. Konkurentnost neće zavisiti samo od infrastrukture, već sve više od stepena digitalizacije, automatizacije i primjene umjetne inteligencije u upravljanju transportnim procesima. Luke, intermodalni terminali i logistički centri koji budu ulagali u pametne tehnologije ostvarivaće značajne prednosti u efikasnosti, održivosti i kvalitetu usluge.
