Od 24. januara 2026. godine na snazi su nove sankcije Evropske unije koje se direktno odnose na međunarodni drumski prevoz robe, uključujući prevoznike, logističke operatere, špeditere i posrednike u uvozu i izvozu.
Nacionalnim propisima EU uvedena je krivična odgovornost za transport, tranzit ili logističke usluge povezane sa kršenjem restriktivnih mjera EU, čak i kada prevoznik nije ugovorna strana u komercijalnoj transakciji, već samo izvršilac transporta.
Šta se smatra krivičnim djelom
Krivična odgovornost nastaje u slučajevima:
-
prevoza ili tranzita robe ka sankcionisanim državama, subjektima ili licima
-
uvoza ili izvoza robe suprotno EU zabranama
-
pružanja transportnih, logističkih ili posredničkih usluga u zabranjenim operacijama
-
pokušaja zaobilaženja sankcija (lažna dokumentacija, fiktivni primaoci, prikrivene destinacije)
Predviđene kazne
Za teže povrede propisa predviđeno je:
-
zatvor od 2 do 6 godina
-
novčana kazna od 25.000 do 250.000 eura
-
obavezna zapljena robe i dobiti
-
dodatne mjere prema preduzećima (suspenzija rada, gubitak licenci, zabrana javnih ugovora)
Za poslove vrijednosti ispod 10.000 eura primjenjuju se administrativne kazne od 15.000 do 90.000 eura.
Šta to znači za prevoznike
Dobra volja više nije dovoljna. Od prevoznika i logističkih kompanija se zahtijeva:
-
provjera klijenata, robe i krajnjih destinacija
-
redovno praćenje EU sankcionih lista
-
puna sljedivost transporta i dokumentacije
-
obuka zaposlenih i vozača o rizicima i procedurama
Nove mjere imaju direktan uticaj na poslovanje prevoznika sa Zapadnog Balkana, posebno onih uključenih u međunarodne i tranzitne tokove.
